Een jukebox aanschaffen

Voor velen roepen de oude Amerikaanse open jukeboxen uit de jaren vijftig nostalgische herinneringen op. Voor anderen is een jukebox meer een typisch stijlelement uit de jaren vijftig. Hoe dan ook zijn er veel mensen die het kopen van een oude jukebox overwegen. Het aanbod op de diverse internetsites, bedrijfssites en beurzen is enorm, Nederland behoort tot de landen met de grootste “jukeboxdichtheid” per inwoner. Om als leek een goede koop te halen uit dit aanbod, zijn hier een aantal tips.

Algemeen

In het algemeen zijn er, zonder specifiek naar het type te kijken, een aantal zaken waar op gelet moet worden bij de aanschaf van een jukebox. De technische en optische staat van de kast en specifiek nog eens de staat van het geluid dat de kast heeft zijn belangrijk in verband met de waarde die de kast heeft, en de eventuele problemen die de jukebox kan opleveren.

Technisch

Zonder specifiek op het merk of type in te gaan is het goed om bij een bezichtiging van een jukebox alle functies te testen. Druk hierbij niet alleen alle toetsen een keer in om de selecties te testen, maar test ook bijvoorbeeld de knop voor het terugzetten van een selectie. Veel voorkomende problemen met de druktoetsen bijvoorbeeld zijn daardoor te voorkomen. Sommige knoppen kunnen bijvoorbeeld blijven hangen, of de gekozen selectie wordt niet afgespeeld. Daarnaast gebeurt het soms dat de jukebox na het spelen van een aantal plaatjes “apart” gedrag gaat vertonen: bijvoorbeeld het oppakken en neerleggen van dezelfde plaat een paar keer achter elkaar, het pakken van niet geselecteerde plaatjes e.d. Hoewel sommige van deze problemen snel te verhelpen zijn, is het niet aan te raden een jukebox met dergelijke storingen te kopen. Vaak blijkt een dergelijke aankoop, hoe mooi hij er dan ook mag uitzien, in de werkelijkheid een probleemkast te zijn met de ene na de andere storing.

Naast het testen van alle functies van de jukebox is het ook verstandig naar de binnenkant van de kast te kijken. Een slechte restauratie uit zich vaak aan de binnenzijde van de jukebox. Kabels met slechte isolatie, nicotineresten, vet, stof, loshangende tape, amateuristische soldeerwerk. Al deze zaken kunnen een indicatie geven dat het niet om een gerestaureerde kast gaat, maar slechts om een “opgepoetste” kast. Wederom is dit weer een afknapper: de kast gaat waarschijnlijk veel problemen en storingen geven. Een goede jukebox ziet er ook aan de binnenkant goed uit.
De toetsen en functies van de jukebox zijn getest, de binnenkant is bekeken: we kunnen nu zonder veel kennis van het merk of type te hebben in ieder geval al een algemeen beeld vormen van de staat waarin de jukebox verkeert.

Optisch

Voor de waarde van een jukebox is de uiterlijke staat ook belangrijk. Veel kasten verkeren niet meer in de originele staat, sommige zijn zelfs met verkeerde onderdelen of verkeerde kleuren opgekalefaterd. Hoewel sommige “verkeerde” oppoets pogingen er best aardig uitzien, kan een kast met verkeerde kleuren of onderdelen nooit tippen aan de waarde van een originele goede kast. Het mooie aan jukeboxen echter, is dat veel onderdelen (hoewel namaak) nog te krijgen zijn bij diverse bedrijfjes. Ga voor de aanschaf van een jukebox dan ook na op internet welke onderdelen tegen welke prijzen nog te krijgen zijn: dit kan verrassingen achteraf voorkomen. Daarnaast is het belangrijk om voor de aanschaf van een jukebox eerst na te zoeken in welke kleurstellingen dit type origineel gemaakt is en van welke materialen kwetsbare onderdelen origineel waren: bijvoorbeeld glazen zuilen of buizen. Vaak zijn deze vervangen door goedkopere namaak onderdelen van plastic. Hoewel dit op het uiterlijk geen slechte invloed heeft, heeft dit wel invloed op de waarde.

Veel jukeboxen zijn ook overgeverfd, opgebouwd op zelfgemaakte nieuwe houten kasten met rest onderdelen, of opnieuw gefineerd. Houd er rekening mee dat al deze handelingen een invloed op de waarde hebben. Het beste is om jukeboxen die zijn opgebouwd uit rest onderdelen überhaupt helemaal te vermijden. Het typeplaatje achterop de kast geeft deze `nepjukeboxen` vaak weg. Deze zijn namelijk ook gewoon te bestellen op diverse sites.

Naast deze optische aandachtspunten is natuurlijk ook het chroom, eventuele krassen of beschadigingen e.d. van belang. Hoewel origineel chroom het meest gezocht is, is dit chroom vaak niet meer in goede staat. Vooral Rock-ola´s schijnen last te hebben van dit euvel. Chroom wat professioneel opnieuw verchroomd is kan, mits in een zeer goede staat, de waarde van de jukebox toch nog vast houden. Let bij aanschaf ook op randjes langs de ruit en overige metalen, dan wel chromen kleine randjes. Vaak zijn deze met goedkope grijze verf overgeverfd om de kosten van het polijsten of verchromen te verkleinen. Nodeloos te zeggen dat dit de waarde van de kast wederom verkleint.

De achterkant van de jukebox verdient ook de nodige kritische blik: een goede restauratie ziet ook hier zeer goed uit.

Geluid

Het geluid is misschien wel het belangrijkste aan een jukebox. Slecht geluid is dan ook een van de meest voorkomende en mogelijk kostbaarste kwalen. Zorg ervoor dat je bij het bezichtigen van de jukebox eigen plaatjes (moeten wel in goede staat zijn) meeneemt zodat je de kwaliteit van het geluid aan een kritische test kunt onderwerpen. Het geluid moet niet te krakerig of schel zijn, niet te traag, niet trillen, enz. Hoewel veel verkopers spreken over `slechts het vervangen van de naald van een paar euro` is slecht geluid meteen een deal-breaker. Als het slechts om een naaldje ging had de verkoper deze zelf wel vervangen alvorens de jukebox te verkopen. Vaak ligt de oorzaak in veel duurdere onderdelen, zoals de versterker. Het reviseren hiervan kan al gauw honderden euro´s kosten. Zorg bij het testen van het geluid er wel voor, dat zowel de A als de B kant gespeeld wordt. Draai bij het spelen van de jukebox ook aan de volumeknop, van zacht naar hard en andersom in een redelijk snel tempo. Dit moet zonder kraken van het geluid kunnen gebeuren. Als dat niet kan, is er waarschijnlijk een probleem te verwachten met de versterker. Het is daarnaast aan te raden om ook aan de binnenkant van de jukebox te testen of de instellingen van `treble` en `bass` te veranderen zijn. Meestal zijn er bij elk van beide 3 instellingen te kiezen, als deze niet werken kan dit wederom wijzen op een probleem met de versterker.

Afsluiting

Hoewel het kopen van een jukebox een dure en risicovolle onderneming is, kan een verstandige koop voor veel plezier zorgen. In dit artikel heb ik een aantal tips gegeven voor de aanschaf van een jukebox, welke niet alleen te gebruiken zijn voor aanschaf bij een particulier, maar ook bij een jukeboxbedrijf. Hoewel particulieren qua prijs vaak veel voordeliger zijn, geven bedrijven vaak een aantal maanden garantie op de jukebox. Die maanden garantie zijn echter geen garantie voor een goede jukebox! Na de garantie zijn alle problemen weer voor eigen rekening, en niet alle restaurateurs zijn van gelijke kwaliteit of goede bedoelingen. Overige informatie over jukeboxen is ook via verkrijgbaar via deze link, waar ook een prijslijst van diverse modellen bij zit.